मनमाड–धु
मालेगावला मिळणार रेल्वे कनेक्टिव्हिटी; २२ गावांतील ३६३ हेक्टर जमिनीच्या संपादनाची प्रक्रिया चर्चेत
नाशिक : उत्तर महाराष्ट्राच्या दळणवळण व्यवस्थेत महत्त्वपूर्ण बदल घडवून आणण्याची क्षमता असलेल्या मनमाड–धुळे–इंदूर नवीन रेल्वे मार्गाच्या कामाला गती देण्यासाठी रेल्वे मंत्रालयाने हालचाली वाढवल्या आहेत. या महत्त्वाकांक्षी रेल्वे प्रकल्पासाठी नाशिक जिल्ह्यातील प्रलंबित भूसंपादन प्रक्रिया लवकर पूर्ण करण्याचे निर्देश जिल्हा प्रशासनाला देण्यात आले आहेत. विशेषतः मालेगाव शहराला रेल्वे मार्गाशी जोडण्याच्या दृष्टीने या प्रकल्पाला महत्त्व प्राप्त झाले आहे.
रेल्वे मंत्रालयाच्या अधिकाऱ्यांनी नाशिक आणि धुळे जिल्ह्याच्या जिल्हाधिकाऱ्यांसोबत बैठक घेऊन भूसंपादनाचा आढावा घेतला. काही ठिकाणी निर्माण झालेल्या अडचणी दूर करून प्रक्रिया वेगाने पूर्ण करण्यावर या बैठकीत भर देण्यात आला. मालेगाव परिसरातील भूसंपादनाचा प्रश्न राज्याचे मंत्री दादा भुसे यांच्या माध्यमातून सोडविण्याचाही प्रयत्न सुरू असल्याची माहिती प्रशासनाकडून देण्यात आली आहे.
नाशिक जिल्ह्यातील २२ गावांमध्ये भूसंपादन
या रेल्वे प्रकल्पासाठी नाशिक जिल्ह्यात एकूण ३६३ हेक्टर जमिनीचे संपादन करणे आवश्यक आहे. यामध्ये नांदगाव तालुक्यातील सहा गावांमधील सुमारे ७८ हेक्टर, तर मालेगाव तालुक्यातील १६ गावांमधील सुमारे २८२ हेक्टर जमिनीचा समावेश आहे.
नांदगाव तालुक्यातील भूसंपादनाची प्रक्रिया जवळपास पूर्णत्वाकडे गेली आहे. जमीन मोजणी, मूल्यांकन आणि मोबदल्यासंदर्भातील प्रक्रिया पूर्ण करून काही जमीनमालकांना मोबदल्याचे वितरणही सुरू करण्यात आले आहे.
मात्र मालेगाव तालुक्यात काही शेतकऱ्यांनी मोबदल्याच्या दराबाबत नाराजी व्यक्त केली आहे. बाजारभावाच्या तुलनेत मिळणारा मोबदला कमी असल्याची भूमिका शेतकऱ्यांनी मांडली असून, त्यामुळे काही ठिकाणी भूसंपादनाची प्रक्रिया रखडली आहे.
शेतकऱ्यांच्या मोबदल्याचा प्रश्न महत्त्वाचा
जमीन संपादन करताना शेतकऱ्यांना योग्य मोबदला मिळावा, अशी मागणी स्थानिक जमीनमालकांकडून केली जात आहे. ग्रामीण भागातील जमीनधारकांसाठी लागू नियमांनुसार निर्धारित मूल्याच्या चारपट, तर मालेगाव आणि मनमाड नगरपालिका क्षेत्रातील जमीनधारकांसाठी दुप्पट मोबदल्याची तरतूद असल्याची माहिती प्रशासनाने दिली आहे.
या प्रश्नावर शेतकरी आणि प्रशासन यांच्यात चर्चा घडवून आणून सामंजस्याने तोडगा काढण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत.
मालेगावला रेल्वे जोडणीचा फायदा
या रेल्वे मार्गामुळे मालेगाव शहराला रेल्वे कनेक्टिव्हिटी मिळण्याचा मार्ग मोकळा होणार आहे. तसेच मनमाड, धुळे आणि इंदूर या महत्त्वाच्या शहरांदरम्यान दळणवळण अधिक सुलभ होण्याची अपेक्षा आहे.
रेल्वे मार्ग पूर्ण झाल्यानंतर प्रवासी वाहतुकीसोबतच कृषीमाल, औद्योगिक उत्पादने आणि व्यापारी मालाच्या वाहतुकीला पर्याय उपलब्ध होऊ शकतो. त्यामुळे उत्तर महाराष्ट्रातील व्यापार, उद्योग आणि रोजगाराच्या संधींना भविष्यात चालना मिळण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
प्रकल्पाच्या पुढील कामांकडे लक्ष
सुमारे ३०९.४३ किलोमीटर लांबीचा मनमाड–इंदूर नवीन रेल्वे मार्ग महाराष्ट्र आणि मध्य प्रदेश या दोन राज्यांना जोडणारा महत्त्वाचा प्रकल्प आहे. या प्रकल्पासाठी भूसंपादनातील अडथळे दूर होणे आवश्यक असून, त्यानंतर पुढील बांधकाम प्रक्रियेला अधिक गती मिळण्याची अपेक्षा आहे.
दरम्यान, मालेगाव परिसरातील शेतकऱ्यांच्या मोबदल्याचा प्रश्न कधी मार्गी लागणार आणि नाशिक जिल्ह्यातील भूसंपादन प्रक्रिया कधी पूर्ण होणार, याकडे उत्तर महाराष्ट्रातील नागरिकांचे लक्ष लागले आहे.
उत्तर महाराष्ट्राच्या विकासासाठी महत्त्वाचा ठरणारा हा रेल्वे प्रकल्प प्रत्यक्षात कधी धावणार, याची उत्सुकता आता नागरिकांमध्ये वाढली आहे.
